Główna :  O nas :  Impressum :  Literatura  :  Dla autorów :  Archiwum :  Publikacje :  Kontakt :  turystykakulturowa.ORG

 
 

Analiza potencjału turystyczno-kulturowego Pętli Małopolskiej Szlaku Cysterskiego w Polsce

 

Piotr Stachowski

Metryka badania:
Oficjalny koordynator Szlaku uczestniczący w badaniu:
O. dr. Piotr Marek Chojnacki, Opat Prezes Polskiej Kongregacji Zakonu Cysterskiego, Adres: Opactwo Cystersów w Mogile, ul. Klasztorna 11, 31-979 Kraków,
Tel: 12-644-23-31; 12-644-69-92,
E-mail: kontakt@mogila.cystersi.pl,
Dokumentacja ustaleń z Koordynatorem: tzw. Ankieta Szlaku [AS]
Badania wstępne (identyfikujące): kwiecień 2017
Badania terenowe: maj 2017 - lipiec 2018
Okres przeprowadzania badania: maj 2017 - lipiec 2018
Data wypełnienia formularza: czerwiec 2018
Przeprowadzający badanie: Piotr Stachowski
Dane podstawowe systemu:
Nazwa szlaku: Małopolska Pętla Szlaku Cysterskiego w Polsce (część pętli pokrywa się z Południowo-Zachodnim Szlakiem Cysterskim).
Rodzaj szlaku: autonomiczny odcinek kulturowego szlaku tematycznego (Szlak Cysterski
jako całość jest wpisany na Listę Szlaków Kulturowych Rady Europy).
Rok utworzenia szlaku: 1993.
Inicjator powołania Szlaku: z inicjatywy Fundacji Kultury urzeczywistniono ideę Rady Europy (z 1990 roku), dotyczącą tworzenia szlaków w ramach europejskich dróg kulturowych.
Lokalizacja: woj. małopolskie, woj. świętokrzyskie i woj. łódzkie.
Zasięg: regionalny.
Deklarowana tematyka szlaku: szlak dziedzictwa kulturowego.

Opis szlaku:

Pętla Małopolska Szlaku Cysterskiego w Polsce przebiega przez teren 3 województw (por. 1.3.), łącząc 12 obiektów położonych w 10 gminach (por. 1.6.2. i 1.6.3.). Nazwa pętli podyktowana jest względami historycznymi. Wszystkie za wyjątkiem jednego obiekty Szlaku położone są w historycznej Małopolsce [Wyrwa, Strzelczyk, Kaczmarek 1999]. Cystersi wybierali na budowę swoich klasztorów miejsca położone w pobliżu wód, które były źródłem pokarmu w postaci ryb oraz siłą napędową dla młynów i warsztatów. Najdalej na północ położonym obiektem Pętli Małopolskiej Szlaku Cysterskiego jest zespół klasztorny w Sulejowie (woj. łódzkie), usytuowany (wyjątkowo jak na cystersów) na wzgórzu nad rzeką Pilicą. Opactwo w Wąchocku położone jest w dolinie rzeki Kamiennej, a najdalej na wschód, w pobliżu Wisły nad rzeką Koprzywianką znajduje się pocysterski kościół i fragment klasztoru w Koprzywnicy. Przez Jędrzejów dostaniemy się do miejsc cysterskich w Małopolsce, które z okolic Krakowa, przez Nową Hutę i Mogiłę prowadzą nas na Podhale, aż do najdalej na południe wysuniętej i położonej najwyżej nad poziomem morza Czarnej Góry.
Pętla Małopolska Szlaku Cysterskiego w Polsce jest częścią polskiego fragmentu Szlaku Cysterskiego, który jako całość wpisany jest na Listę Szlaków Kulturowych Rady Europy. Powołany został w celu ochrony i propagowania dziedzictwa Zakonu Cystersów jako wspólnego dla kontynentu europejskiego dobra kulturowego, zarówno materialnego jak i duchowego [Orzechowska-Kowalska 2009, s. 5]. Pętla Małopolska jest jedną z pięciu pętli tworzących Szlak Cysterski w Polsce. Cechami wyróżniającymi Pętlę Małopolską są: nieprzerwana od momentu lokowania klasztorów na ziemiach polskich obecność zakonników, liczny udział bezpośrednich filii protoopactwa z Morimond.

Uzasadnienie tematyzacji Szlaku:
Podstawa do ustalenia przebiegu szlaku i autentyczności oraz zgodności tematycznej
obiektów: ankieta wstępna wypełniona z oficjalnym koordynatorem Szlaku.
Wyrwa A. M., 2008, Podróże cystersów oraz idea, organizacja i promocja Szlaku Cysterskiego w Polsce [w:] Studia Periegetica, z.2: Poznań.
Wyrwa A. M., Strzelczyk J., Kaczmarek K. (red.), 1999, Monasticon Cisterciense Poloniae. T. 2, Katalog męskich klasztorów cysterskich na ziemiach polskich i dawnej Rzeczypospolitej, Wyd. Poznańskie

Struktura Szlaku:
Przebieg trasy głównej Szlaku:
Szlak ma przebieg linearny, jego główna trasa samochodowa prowadzi przez: Sulejów - Wąchock - Koprzywnicę - Jędrzejów - Prandocin - Kraków-Szklane Domy - Kraków-Mogiła - Szczyrzyc - Jodłownik - Ludźmierz - Trybsz - Czarną Górę [AS]
Obiekty kluczowe:

  1. Opactwo cystersów w Krakowie - Mogile ul. Klasztorna 11, 31-979 Kraków wraz z kościołem parafialnym pw. Św. Bartłomieja Apostoła

  2. Opactwo cystersów w Wąchocku, ul. Kościelna 14, 27-215 Wąchock k/Starachowic

  3. Zespół klasztorny cystersów w Sulejowie. Parafia Rzymskokatolicka pw. Najświętszej Maryi Panny i św. Tomasza Kantuaryjskiego, ul. Opacka 13, 97 - 330 Sulejów

Pozostałe miejscowości z obiektami formalnie zaliczanymi do szlaku:

  1. Archiopactwo w Jędrzejowie, ul. Klasztorna 20, 28-300 Jędrzejów

  2. Koprzywnica - zespół pocysterski

  3. Prandocin - kościół pocysterski

  4. Kraków - Szklane Domy (przeorat zwykły, klasztor zależny od Opactwa w Mogile)

  5. Opactwo cystersów w Szczyrzycu, 34-623 Szczyrzyc 1 wraz z browarem

  6. Jodłownik - parafia pw. Narodzenia Najświętszej Maryi Panny

  7. Ludźmierz - Sanktuarium Matki Bożej Królowej Podhala

  8. Trybsz (parafia cysterska, dom zależny od Opactwa w Mogile) Drewniany kościół pw. Św. Elżbiety Węgierskiej z XVI w.

  9. Czarna Góra (parafia cysterska, dom zależny od Opactwa w Mogile)

Ryc. 1. Schemat przebiegu trasy Pętli Małopolskiej Szlaku Cysterskiego w PolsceŹródło: opracowanie własne na podstawie Ankiety Szlaku

Formularz waloryzacyjny szlaku:
Zakres I: Organizacja szlaku
I.A. Uzasadniona tematyzacja szlaku
I.A.a. Literatura naukowa tematyzująca szlak
Monografia naukowa na temat szlaku (za pierwszą - 20 punktów):
brak[0 pkt]
Monografia naukowa poświęcona tematyce zgodnej z tematem szlaku, zawierająca opracowanie znacznej części jego obiektów, w tym wszystkich obiektów kluczowych* (do dwóch pozycji, po 10 punktów za każdą):
  1. Wyrwa A. M., Strzelczyk J., Kaczmarek K. (red.), 1999, Monasticon Cisterciense Poloniae, t. 1 i 2, Poznań. [10 pkt]

  2. Łużyniecka E., Świechowski Z., Kunkel R., 2008, Architektura opactw cysterskich: małopolskie filie Morimond, Oficyna Wydawnicza Politechniki Wrocławskiej, Wrocław[0 pkt]

  3. Milecka M., 2009, Ogrody cystersów w krajobrazie małopolskich opactw filii Morimondu, Wydawnictwo KUL, Lublin[0 pkt]

  4. Wyrwa A. M.,2017,CISTERCIANA Studia z dziejów i kultury Zakonu Cysterskiego, Societas Vistulana, Kraków - Poznań [0 pkt]

Pozycją zawierającą opracowanie naukowe wszystkich obiektów kluczowych szlaku jest tylko Monasticon Cisterciense Poloniae t. 2, znaczną część najcenniejszych obiektów szlaku zbierają monografie dotyczące filii Morimondu, które jednak nie mogły zostać wzięte pod uwagę w punktacji.
Artykuły lub samodzielne rozdziały w opracowaniach naukowych poświęcone szlakowi**
(do 3, po 5 punktów za każdy):

  1. Wyrwa A. M., 2008, Podróże cystersów oraz idea, organizacja i promocja Szlaku

Cysterskiego w Polsce [w:] Studia Periegetica, z.2: Poznań. [5 pkt]
Monografie o charakterze naukowym poświęcone obiektom kluczowym szlaku*** (do 3, po 3 punkty za każdą pozycję):

  1. Świechowski Z, 1954, Opactwo sulejowskie: monografia architektoniczna, PWN, Poznań[3 pkt]

  2. Augustyniak J., 2005, Cysterskie opactwo w Sulejowie: rozwój przestrzenny do końca XVI wieku w świetle badań archeologiczno-architektonicznych w latach 1989-2003, Muzeum Archeologiczne i Etnograficzne, Łódź[3 pkt]

  3. Borkowska M.,2008, Dzieje cystersów sulejowskich, Wydawnictwo Instytutu Teologicznego Księży Misjonarzy, Kraków[3 pkt]

  4. Teliga J., 1972, Opactwo OO Cystersów w Wąchocku: metody zabezpieczenia statycznego i restauracji murowanych konstrukcji zabytkowych - prostowanie ściany, Ośrodek Informacji Konserwatorskiej. PP Pracownie Konserwacji Zabytków, Warszawa[0 pkt]

  5. Łużyniecka E., Marszalska J.M., 2005, Szczyrzyc: dzieje budowy opactwa cysterskiego, Oficyna Wydawnicza Politechniki Wrocławskiej, Wrocław[0 pkt]

I.A.b. Literatura popularna tematyzująca szlak
Aktualna (do 5 lat) literatura popularna na temat szlaku w formie osobnych opracowań (do 3
pozycji) (5 punktów za każdą):
Szlak Cysterski - Przewodnik po Gminach Cysterskich, 2015, ZET [5 pkt]
I.A.c. Zgodność tematyczna poszczególnych obiektów z deklarowanym tematem szlaku
Zgodność profilu, charakteru, ekspozycji lub dziejów z tematyką szlaku zachodzi w przypadku 100% obiektów [20 pkt]
Suma punktów za cały podzakres I.A.: 45 (max 50)
I.B. Oznaczenie szlaku
I.B.a.Oznaczenie szlaku na trasie i przy drogach dojazdowych
Za istnienie fizycznych oznaczeń wzdłuż ciągów komunikacyjnych szlaku oraz dróg dojazdowych do 91% i więcej obiektów szlaku [20 pkt]
I.B.b. Oznaczenie fizyczne bezpośrednio przy obiektach szlaku
Za istnienie fizycznych oznaczeń przy wszystkich obiektach szlaku (20 punktów): Oznaczonych jest 100% obiektów, jednak różnymi rodzajami tablic: ogólnopolskiego Szlaku Cysterskiego ("Szlak Cysterski"), południowo-zachodniego Szlaku Cysterskiego oraz tablice własne (gminne lub powiatowe) [20 pkt]
I.B.c. Oznaczenie systemowe przebiegu szlaku
https://www.traseo.pl/trasa/poludniowo-zachodni-szlak-cysterski,jednakże system nawiguje jedyne po części obiektów zaliczanych do badanego szlaku [5 pkt]
Suma punktów za cały podzakres I.B.: 45 (max. 50)
I.C. Koordynacja Szlaku
I.C.a. Funkcjonowanie koordynatora szlaku
Funkcjonowanie koordynatora szlaku, formalnie powołanego lub wyznaczonego do spełniania tych obowiązków jako zadania głównego (10 punktów):
W roku 2003 dla całego Szlaku Cysterskiego w Polsce powołana została Rada Koordynacyjna Szlaku Cysterskiego w Polsce przy Opacie Prezesie Polskiej Kongregacji Cystersów. Z kolei 23 maja 2009 roku wybrano spośród członków Rady przedstawicieli odpowiedzialnych za organizację i promocję poszczególnych pięciu pętli szlaku cysterskiego w Polsce. W roku 2018 zawieszono działalność Rady. [0 pkt]
I.C.c. Usługi informacyjne koordynatora w odniesieniu do szlaku
Stały lub sezonowy numer telefoniczny*** obsługujący także inne produkty lub służący innym celom (2):
Opactwo Cystersów w Mogile, ul. Klasztorna 11, 31-979 Kraków, tel.: 12-644-23-31; 12-644-69-92, fax Parafii: 12-686-60-08 [2 pkt]
Dodatkowe stałe punkty informacyjne (infokioski) szlaku (po 2 punkty za każdy obiekt do dwóch):
Stały punkt informacyjny przy opactwie w Szczyrzycu [2 pkt]
Suma punktów za cały podzakres I.C: 4 (max. 50)
I.D. Dostępność turystyczna obiektów szlaku
I.D.a. Faktyczna dostępność obiektów szlaku
Faktyczna pełna dostępność mniej niż 80% obiektów szlaku. [0 pkt]
Jako pełną, według wytycznych zastosowanej metody, określić możemy dostępność 75% obiektów szlaku. W pozostałych jest ona ograniczona (dostępny numer telefonu pod którym jest można uzyskać umożliwienie zwiedzania obiektu, jednak bez gwarancji, że nastąpi to w ciągu 10 minut).
I.D.b. Dostępność komunikacyjna obiektów szlaku
Dostępność komunikacyjna rozumiana jest tutaj jako możliwość dojazdu bezpośredniego do obiektów Szlaku autobusem kursowym, autokarem lub samochodem osobowym oraz możliwość zaparkowania dla autokarów i parking dla samochodów w odległości nie większej niż 200 metrów od wejścia do obiektu.
Do wszystkich obiektów można dojechać samochodami osobowymi lub autokarami kursowymi. [20 pkt]
Suma punktów za cały podzakres I.D: 20 (max. 50)
Suma punktów za cały zakres I: 114

ZAKRES II: Ogólna atrakcyjność turystyczna
II.A. Autentyczność obiektów szlaku
Odsetek obiektów autentycznych w ogólnej liczbie obiektów szlaku przekracza 50%, zaś odsetek obiektów wykreowanych specjalnie dla potrzeb turystyki nie przekracza 25 % (40 punktów):
Wszystkie obiekty Szlaku Cysterskiego w Małopolsce są fundacjami przeznaczonymi dla Zakonu Cystersów lub są związane z uprzednią lub obecną bytnością i pracą cystersów. [40 pkt]
II.B. Ciągłość szlaku
Za odległość przekraczającą 30 km w przypadku więcej niż 20% kolejnych obiektów szlaku (0):
Jedynie na 5 z 11 odcinków trasy szlaku, odległość między obiektami, liczona jako trasa przejazdu samochodowego, nie przekracza 30 km. [0 pkt]
II.C. Liczba obiektów należących do szlaku
Szlak liczy 12 obiektów, co plasuje go w zakresie od 11 do 15 obiektów [8 pkt]
II.D. Regularna usługa transportowa zgodna z przebiegiem szlaku
Brak wymaganej do przyznania punktów liczby połączeń bezpośrednich pomiędzy obiektami szlaku. [0 pkt]
II.E. Stan utrzymania poszczególnych obiektów szlaku
Stan wszystkich obiektów szlaku cysterskiego można uznać za zadowalający. [15 pkt]
Suma punktów za cały zakres II: 63 (max. 100)

ZAKRES III: Turystyczno-kulturowy potencjał obiektów szlaku
III.A. Znaczenie kulturowe obiektów szlaku zgodne z tematyzacją szlaku
Za każdy obiekt o znaczeniu krajowym* (do 5, po 10 punktów):

  1. Sulejów - zespół opactwa cystersów - Pomnik Historii [10 pkt]

  2. Wąchock - zespół opactwa cystersów - Pomnik Historii [10 pkt]

  3. Kraków - Mogiła opactwo cystersów, siedziba Ojca Opata Prezesa Polskiej Kongregacji Cystersów wraz z drewnianym kościołem pw. Św. Bartłomieja Apostoła, jedno z dwóch nieprzerwanie czynnych od momentu fundacji do dnia dzisiejszego opactw na ziemiach polskich [10 pkt]

Za każdy obiekt o znaczeniu regionalnym** (do 5, po 5 punktów):

  1. Szczyrzyc - Sanktuarium Matki Bożej Szczyrzyckiej [5 pkt]

  2. Jędrzejów (kościół i klasztor Ojców Cystersów) - Sanktuarium bł. Wincentego Kadłubka, ustanowione 03.12.2015 r., diecezjalne [5 pkt]

  3. Ludźmierz - Sanktuarium Matki Bożej Królowej Podhala [5 pkt]

  4. Mogiła - Sanktuarium Krzyża Świętego [5 pkt]

Dodatkowo za każdy obiekt spośród wymienionych będący zespołem więcej niż 2 różnych pojedynczych obiektów albo za zgrupowanie więcej niż 2 rożnych obiektów szlaku zgodnych z jego tematyką na terenie jednej miejscowości (do trzech obiektów, po 4 punkty za każdy):

  1. Sulejów [4 pkt]

  2. Szczyrzyc [4 pkt]

  3. Wąchock [4 pkt]

Suma punktów za cały podzakres III.A.: 60 (max. 60)
III.B. Eventy zgodne z tematem szlaku
Wielodniowe, regularne eventy zgodne z tematyką szlaku (od 2 dni trwania), organizowane w jego przestrzeni (do czterech, za każdy 10 punktów):

  1. Jarmark cysterski i owocobranie w Szczyrzycu (sierpień) [10 pkt]

  2. Krajowa Wystawa Czerwonego Bydła Polskiego w Szczyrzycu (czerwiec) [10 pkt]

  3. Międzynarodowy Festiwal Muzyka w Opactwie - Bach u Cystersów [10 pkt]

  4. Odpust mogilski na Uroczystość Podwyższenia Krzyża Świętego (14-21 września) [10 pkt]

  5. Wejdź na szlak w Prandocinie (co 3 lata wiosna/lato) [0 pkt]

  6. Warsztaty Conservatore Cisterciense w Wąchocku [0 pkt]

Za każdy dzień trwania jednego z wymienionych eventów tematycznych powyżej 2 dni (1 punkt za każdy dzień i event do 5 dni, maksymalnie 5 punktów):

  1. Odpust mogilski: 8 dni [0 pkt]

Wielodniowe eventy o charakterze kulturowym na obszarze szlaku uwzględniające temat szlaku jako jeden z podstawowych tematów (do trzech, za każdy po 4 punkty):

  1. Mnisi i Hutnicy w Wąchocku - festiwal organizowany we współpracy z Muzeum Przyrody i Techniki w Starachowicach [0 pkt]

Jednodniowe, regularne eventy tematyczne* organizowane w ramach działalności szlaku lub jego obiektów (za każdy 5 punktów)

  1. Piknik cysterski w Koprzywnicy (czerwiec) [0 pkt]

Suma punktów za cały podzakres III.B.: 40 (max. 40)
III.C. Dodatkowe atrakcje tematyczne
W obiektach szlaku (do czterech po 5 punktów):

  1. "Pokoje gościnne" w Wąchocku - możliwość wspólnej z zakonnikami pracy, modlitwy, spożywania posiłków. [5 pkt]

  2. Muzeum Pamięci Walki o Niepodległość Narodu w Wąchocku [5 pkt]

Suma punktów w tym podzakresie: 10 (max. 20)
III.D. Znaczenie historyczne obiektów szlaku
Za każdy obiekt o znaczeniu krajowym* (do 3, po 5 punktów):

  1. Sulejów - zespół opactwa cystersów - Pomnik Historii [5 pkt]

  2. Wąchock - zespół opactwa cystersów - Pomnik Historii [5 pkt]

  3. Archiopactwo w Jędrzejowie, pierwsza fundacja klasztoru dla cystersów na ziemiach polskich sięgająca 1140 r (Wyrwa A. M., Strzelczyk J., Kaczmarek K., Monasticon Cisterciense Poloniae t. 2 s. 91) [5 pkt]

  4. Suplika Sulejowska - zjazd rycerstwa, możnowładztwa i duchowieństwa w 1318 roku w klasztorze w Sulejowie, na którym uregulowano stosunki z papiestwem i wystosowano prośbę o zgodę na koronacje Władysława Łokietka na króla Polski [0 pkt]

Dodatkowo za każdy obiekt spośród wymienionych będący zespołem więcej niż 2 różnych pojedynczych obiektów albo za zgrupowanie więcej niż 2 rożnych obiektów szlaku zgodnych z jego tematyką na terenie jednej miejscowości (do trzech zespołów, po 2 punkty za każdy) Suma punktów przydzielonych w tym podzakresie:

  1. Jędrzejów [2 pkt]

  2. Sulejów [2 pkt]

  3. Wąchock [2 pkt]

Suma punktów za cały podzakres III.D.: 20 (max. 20)
III.E. Znaczenie biograficzne obiektów szlaku
Za każdy obiekt związany z postacią o znaczeniu krajowym ( do trzech po 3 punkty):

  1. Opactwo w Wąchocku, miejsce pochówku majora Jana Piwnika "Ponurego" [3 pkt]

  2. Archiopactwo w Jędrzejowie, miejsce pochówku kronikarza bł. Wincentego Kadłubka [3 pkt]

Dodatkowo za każdy obiekt będący zespołem więcej niż 2 pojedynczych obiektów albo za zgrupowanie więcej niż 2 obiektów Szlaku w jednej miejscowości (do 3 zespołów po 2 punkty każdy):

  1. Wąchock [2 pkt]

  2. Jędrzejów [2 pkt]

Suma punktów za cały podzakres III.E.: 10 (max. 10)
III.F. Związek obiektów szlaku z dziejami religii lub posiadanie aktualnego znaczenia
dla życia religijnego
Szlak posiada deklarowaną wiodącą tematykę religijną, z tego powodu punkty w tym podzakresie nie są przydzielone. [0 pkt]
Suma punktów za cały podzakres III.F.: 0
III G. Znaczenie obiektów szlaku lub miejscowości położonych na szlaku dla innego typu turystyki kulturowej niż wskazany w temacie szlaku albo uwzględniony w pozostałych podkategoriach
Za każdy obiekt o znaczeniu międzynarodowym (do 2 po 10 punktów):

  1. Stare Miasto w Krakowie (obiekt z Listy UNESCO) [10 pkt]

Za każdy obiekt o znaczeniu krajowym* (do 3 po 5 punktów):

  1. Tatrzański Park Narodowy [5 pkt]

  2. Gorczański Park Narodowy [5 pkt]

  3. Sulejów - Pomnik Historii [5 pkt]

  4. Wąchock - Pomnik Historii [0 pkt]

Za każdy obiekt o znaczeniu regionalnym** (do 3 obiektów po 2 punkty):

  1. Opactwo w Sulejowie, obiekt turystyki militarnej (zachowane częściowo mury i baszty obronne), miejsce walk i część Szlaku Frontu Wschodniego I Wojny Światowej [2 pkt]

  2. Browar "Gryf" w Szczyrzycu, biroturystyka, gospodarstwo hodowlane bydła rasy polska czerwona [2 pkt]

  3. Archiopactwo w Jędrzejowie, turystyka biograficzna i literacka [2 pkt]

Dodatkowo za każdy obiekt będący zespołem więcej niż 2 pojedynczych obiektów albo za zgrupowanie więcej niż 2 obiektów Szlaku w jednej miejscowości (do 3 zespołów po 2 punkty każdy):

  1. Sulejów [2 pkt]

  2. Szczyrzyc [2 pkt]

  3. Jędrzejów [2 pkt]

Suma punktów za cały podzakres III.G.: 20 (max. 20)
III.H. Związek poszczególnych obiektów szlaku lub miejscowości na szlaku z innymi grupami etnicznymi albo z historią innych narodów (w sumie do 2 obiektów dla danej grupy narodowej, przy uwzględnieniu maksimum 3 różnych grup narodowych)
Za każdy obiekt lub grupę obiektów o znaczeniu ogólnokrajowym (narodowym) dla danego narodu (5 punktów):

  1. Muzeum Historii Miasta Krakowa Stara Synagoga [5 pkt]

  2. Getto Żydowskie w Krakowie [5 pkt]

Za każdy obiekt o znaczeniu regionalnym* lub w jednej dziedzinie dla danej grupy narodowej (3 punkty):

  1. Ormianie-Kraków-chaczkar (kamienny krzyż przypominający napisem pomordowanych Ormian) - na dziedzińcu kościoła św. Mikołaja [3 pkt]

  2. Zagroda Korkoszów (przykład budownictwa ludowego polskiego Spisza) - Muzeum Tatrzańskie w Zakopanem [3 pkt]

III.I. Dodatkowe punkty za ofertę wszystkich obiektów wpisanych powyżej klas
Za stałych przewodników obiektowych w j. polskim (za pierwsze pięć) (po 2 punkty):

  1. Sulejów [2 pkt]

  2. Szczyrzyc [2 pkt]

  3. Wąchock [2 pkt]

  4. Jędrzejów [2 pkt]

  5. Kraków-Mogiła [2 pkt]

Poza Sulejowem, w którym w godzinach pracy "Muzeum" funkcję przewodnika po obiekcie sprawuje jego Kustosz, w pozostałych obiektach przewodnikiem jest członek konwentu zakonnego, wzywany bez konieczności uprzedniego zawiadamiania.
Za własny materiał informacyjny w obiekcie (poza książkami, albumami i filmami) (do 10 obiektów 1 pkt od obiektu):

  1. Szczyrzyc, broszury o obiekcie i jego zabytkach [1 pkt]

  2. Kraków - Mogiła, broszury, mapki [1 pkt]

  3. Wąchock, przewodnik po obiekcie i gminie, zbiór widokówek z opactwem, informacje broszurowe o ofercie łączonej z Muzeum Przyrody i Techniki w Starachowicach [1 pkt]

Za minimum dwa języki obce w ofercie zamawianych przewodników obiektowych (za pierwsze 5 obiektów po 1 punkcie):

  1. Wąchock - j. angielski, j. włoski [1 pkt]

  2. Kraków - Mogiła - j. angielski, j. włoski [1 pkt]

  3. Jędrzejów - j. angielski, j. francuski [0 pkt]

Za sklep obiektowy oferujący przedmioty związane z tematem obiektu i/lub szlaku (za pierwszych 5 po 3 punkty):

  1. Kraków - Mogiła [3 pkt]

  2. Szczyrzyc [3 pkt]

Za kiosk obiektowy* oferujący przedmioty związane z tematem obiektu i/lub szlaku (za pierwszych 5 po 2 punkty):

  1. Trybsz[2 pkt]

  2. Wąchock [2 pkt]

  3. Sulejów [2 pkt]

  4. Jędrzejów [2 pkt]

Suma punktów za cały podzakres III.I.: 30 (max. 30)
III.J. Punkty dodatkowe za obiekty unikalne
Za każdy obiekt z Listy Światowego Dziedzictwa Kulturalnego i Naturalnego UNESCO w ramach szlaku lub w miejscowości/gminie, przez którą przebiega szlak (25):

  1. Stare miasto w Krakowie [25 pkt]

Za każdy Pomnik Historii w ramach szlaku lub w gminie, przez którą przebiega szlak (15):

  1. Zespół opactwa cysterskiego w Sulejowie [15 pkt]

  2. Zespół opactwa cysterskiego w Wąchocku [15 pkt]

Suma punktów za cały podzakres: 50 (max. 50)
Suma punktów za cały zakres III: 256 (max. 300)

ZAKRES IV: Obsługa własna szlaku
IV.A. Informacja i promocja szlaku
Każda samodzielna, autoryzowana strona internetowa obiektu należącego do szlaku pozostająca w połączeniu z portalem szlaku (do 10 obiektów i stron, za 3 pierwsze po 3 punkty, za następnych 7 po 1 punkcie):

  1. Opactwo Cystersów w Mogile

(http://www.mogila.cystersi.pl/index.php?option=com_content&view=category&layout=blog&id=90&Itemid=183 [data dostępu: 19.08.2018]) [3 pkt]

  1. Klasztor o. Cystersów w Sulejowie

(http://www.sulejow.cystersi.pl/category/szlak-cysterski/ [data dostępu: 19.08.2018]) [3 pkt]

  1. Archiopactwo Cysterskie w Jędrzejowie

(http://jedrzejow.cystersi.pl/linki.html?df06ebad3866eb63ce6c12ce11033df7=cb680dca7d6b72e0b11a0a2f60424aa2 [data dostępu: 19.08.2018]) [3 pkt]

  1. Opactwo oo. Cystersów w Szczyrzycu [0 pkt]

(http://www.szczyrzyc.cystersi.pl/linki.php?id=3 [data dostępu: 19.08.2018])

  1. Parafia pw. Matki Bożej Częstochowskiej w Krakowie - os. Szklane Domy (http://www.szklanedomy.cystersi.pl/ [data dostępu: 19.08.2018]) [0 pkt]

  2. Opactwo Cystersie w Wąchocku

(http://www.wachock.cystersi.pl/polecane/ [data dostępu: 19.08.2018]) [0 pkt]
Wersje obcojęzyczne na portalach internetowych obiektów (liczone maksimum na 5 portalach do 2 wersji, za każdą po 1 punkcie):

  1. Kraków - Mogiła [2 pkt]

  2. Kraków - Szklane Domy [2 pkt]

  3. Szczyrzyc [2 pkt]

Dokumentalne filmy telewizyjne o poszczególnych obiektach szlaku, zrealizowane w ciągu ostatnich 2 lat przed badaniem (do 4 filmów, po 2 punkty):

  1. https://www.youtube.com/watch?v=fwJUJLO3Crs Wąchock [2 pkt]

  2. https://www.youtube.com/watch?v=8AjQRSv1Fjw Kraków-Mogiła [2 pkt]

  3. https://www.youtube.com/watch?v=pA0bYK3RMRA Sulejów [2 pkt]

Albumy o szlaku, dostępne w sprzedaży (do 2 wydań, po 2 punkty):

  1. CYSTERSI W POLSCE. Kaczyńska Izabela, Kaczyński Tomasz, rok wydania 2010, oprawa twarda, wydawnictwo: MUZA [2 pkt]

  2. DZIEDZICTWO CYSTERSÓW W POLSCE, 2013, red. Grzegorz Wawoczny Wydawnictwo: WAW [2 pkt]

Książki, albumy, filmy o poszczególnych obiektach, dostępne w sprzedaży (do 5, po 3 punkty):

  1. Początki fundacji klasztoru Cystersów w Szczyrzycu - pdf Krzysztof Morajko [3 pkt]

  2. Korneliusz Jackiewicz Cysterskie opactwa w Polsce: Jędrzejów, Wąchock, Mogiła, Szczyrzyc Wydawnictwo Instytutu Teologicznego Księży Misjonarzy, 2016 [3 pkt]

  3. Pytel Z., Trybsz. Kościoł św. Elżbiety Węgierskiej, 2017 [3 pkt]

Samodzielny udział szlaku w targach turystycznych o zasięgu krajowym w ciągu ostatnich 12 miesięcy przed badaniem (za każde stoisko do 3 po 2 punkty):
Poznań [2 pkt], Łódź [2 pkt], Kielce [2 pkt], Opole [0 pkt], Katowice [0 pkt], Zabrze [0 pkt]
Zorganizowanie konferencji naukowej lub popularyzacyjnej, związanej z tematem szlaku w ciągu ostatnich 12 miesięcy przed badaniem (4 punkty):
Forum szlaku cysterskiego [4 pkt] (XII Ogólnopolskie Forum Szlaku Cysterskiego odbyło się wprawdzie w Marianowie w woj. Zachodniopomorskim, jednakże z uwagi na to, iż Forum we wrześniu 2017 roku odbyło się w Wąchocku, a ponad to oficjalnym organizatorem Forów jest Gmina Wąchock, zaliczono uwzględniono w punktacji)
Inne formy promocji szlaku (jedna wybrana 5 punktów):
Breloki, zapachy samochodowe, długopisy, ołówki, notatniki, nalepki - dostępne na targach, w obiektach, gminach [5 pkt]
Suma punktów za cały podzakres: 45 (max. 45)
IV.B. Oferty wypraw po szlaku
brak [0 pkt]
IV.C. Oferta pakietowa turystyki kulturowej
brak [0 pkt]
IV.D. Inne formy promocji, obsługi turystycznej
Ogólnopolskie Stowarzyszenie Gmin Cysterskich - prowadzi działania zbieżne z LOT [10 pkt]
Suma punktów za cały podzakres IV.D: 10 (max. 15)
Suma punktów za cały zakres IV: 55 (max. 100)

ZAKRES V: Pozostała oferta spędzania wolnego czasu na obszarze szlaku
V.A. Inna oferta turystyczno-kulturowa na obszarze szlaku
V.A.a. Muzea poza szlakiem lub poza tematem szlaku
O znaczeniu krajowym z kolekcjami lub eksponatami o znaczeniu międzynarodowym (do 3 po 7 punktów):

  1. Muzeum Narodowe w Krakowie [7 pkt]

  2. Muzeum Historii Miasta Krakowa [7 pkt]

O znaczeniu krajowym (do 3 po 4 punkty):

  1. Stowarzyszenie Historyków Sztuki Muzeum-Zespół Zamkowy w Niedzicy [4 pkt]

  2. Muzeum im. Przypkowskich w Jędrzejowie, największa w Polsce kolekcja zegarów [4 pkt]

  3. Muzeum Archeologiczne w Krakowie [4 pkt]

O znaczeniu regionalnym* (do 3, po 3 punkty):

  1. Dwór w Łopusznej [3 pkt]

  2. Zagroda Korkoszów [3 pkt]

  3. Zagroda Sołtysów [3 pkt]

  4. Muzeum witrażu

  5. Muzeum Archeologiczne w Krakowie - Oddział w Nowej Hucie

  6. Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego

  7. Muzeum Przyrody i Techniki - Ekomuzeum im. prof. Jana Pazdura w Starachowicach, uwzględniono z uwagi na bilet łączony ze zwiedzaniem opactwa w Wąchocku

Ponadto zidentyfikowano muzea i ekspozycje o znaczeniu lokalnym**(do 4 po 1 punkcie):

  1. Dzieje Nowej Huty [1 pkt]

  2. Muzeum Czynu Niepodległościowego. Sanktuarium Niepodległości - Dom im. Józefa Piłsudskiego Oleandry [1 pkt]

  3. Pałac Krzysztofory - oddział Muzeum Historycznego Miasta Krakowa [1 pkt]

  4. Stara Synagoga [1 pkt]

  5. Fabryka Schindlera

  6. Muzeum Sztuki Współczesnej w Krakowie MOCAK

V.A.b. Inne atrakcyjne z punktu widzenia turystyki kulturowej, obiekty miejscowościach szlaku
O znaczeniu międzynarodowym lub krajowym (do 3 na całym szlaku, po 5 punktów):

  1. Zamek Królewski oraz Katedra na Wawelu, miejsce koronacji królów Polski, nekropolia polskich władców [5 pkt]

O znaczeniu regionalnym (do 3 na cały szlak po 3 punkty):

  1. Klasztor ponorbertański w Witowie [3 pkt]

  2. Pałac Schoenberga w Wąchocku [3 pkt]

  3. Pomnik Sołtysa w Wąchocku [3 pkt]

V.A.c. Lokalne (miejskie lub gminne) trasy turystyczne o tematyce historycznej lub kulturowej:
Materialne (spełniające wszystkie kryteria tras materialnych) (do 5 po 4 punkty):

  1. Szlak rowerowy Miejsca mocy [4 pkt]

  2. niebieski szlak pieszy im. E. Wołoszyna [4 pkt]

  3. czerwony szlak pieszy "Śladami Zabytków Techniki" [4 pkt]

Realne lub wirtualne z dostępnymi publikowanymi opisami lub oznaczone w terenie* (do 5 po 2 punkty):

  1. Ścieżkami Jana Pawła II Kraków [2 pkt]

  2. Trasa Nowohucka [2 pkt]

  3. Bursztynowy szlak - trasa rowerowa [2 pkt]

V.A.d. Eventy poza tematem szlaku
Regularne eventy o charakterze kulturowym, mające znaczenie międzynarodowe, odbywające się w przestrzeni szlaku (do 3 po 5 punktów):

  1. XVIII Międzynarodowy Festiwal "Młodzi Artyści w Krakowie" 5 dni we wrześniu [5 pkt]

  2. Sacrum Profanum 2018 Festiwal - Kraków 7 dni, wrzesień [5 pkt]

  3. IX Międzynarodowy Festiwal Muzyczno-Artystyczny Sfogato w Krakowie 1 dzień wrzesień [5 pkt]

Regularne eventy o charakterze kulturowym, mające znaczenie przynajmniej regionalne, odbywające się w przestrzeni szlaku* (do 3 po 3 punkty):

  1. Góralski karnawał w Bukowinie Tatrzańskiej, 46 edycji, 4 dni w lutym [0 pkt]

Suma punktów za cały podzakres V.A.: 40 (max. 40)
V.B. Pozostała oferta kulturowa na obszarze szlaku
V.B.a. Atrakcje kulturalne i rozrywka na szlaku
Funkcjonujące stale placówki teatralne w miejscowościach (gminach) szlaku (do 3 obiektów po 2 punkty):

  1. Teatr Bagatela im. Tadeusza Boya - Żeleńskiego w Krakowie [2 pkt]

  2. Teatr im. Juliusza Słowackiego w Krakowie [2 pkt]

  3. Teatr Ludowy w Krakowie [2 pkt]

Stała filharmonia w miejscowościach szlaku (za pierwsze 3 po 2 punkty):

  1. Filharmonia Krakowaska im. Szymanowskiego[2 pkt]

Stała opera w miejscowościach szlaku (za pierwsze 3 po 2 punkty):

  1. Opera Krakowska [2 pkt]

  2. Krakowska Opera Kameralna [2 pkt]

Stały teatr muzyczny (z oferta musicali, operetek lub rewii artystycznych) na miejscu (za pierwsze 2 placówki po 2 punkty):

  1. Krakowski Teatr Variété [2 pkt]

Stała oferta koncertów muzycznych* (za pierwsze 3 oferty po 2 punkty):

  1. Krakowska Scena Muzyczna [2 pkt]

Kina całoroczne funkcjonujące w miejscowościach na szlaku (do 4 po 1 punkcie):

  1. Centrum kultury w Jędrzejowie [1 pkt]

  2. Kino Tatry w Nowym Targu [1 pkt]

  3. Multikino w Krakowie [1 pkt]

  4. Cinema City w Krakowie [1 pkt]

Kluby i inne miejsca wieczornej rozrywki funkcjonujące w miejscowościach na szlaku (do 4 po 1 punkcie):

  1. B4 Kraków [1 pkt]

  2. Afera Kraków [1 pkt]

  3. Club Muzyczny Toster Nowy Targ [1 pkt]

  4. COCO Music Club Kraków [1 pkt]

V.B.b. Kulturowo znacząca oferta przyrodnicza
Ogrody zoologiczne, wielkoprzestrzenne akwaria, parki dzikich zwierząt, inne duże obiekty zoologiczne (do trzech, po 2 punkty):

  1. Krakowski Ogród Zoologiczny [2 pkt]

Park narodowy z muzeum przyrodniczym na terenie gmin w przestrzeni szlaku (za każdą jednostkę po 4):

  1. Tatrzański Park Narodowy [4 pkt]

  2. Gorczański Park Narodowy [4 pkt]

Park Krajobrazowy lub Park Kulturowy w gminach w przestrzeni Szlaku (do 3, po 2 punkty):

  1. Sulejowski Park Krajobrazowy z licznymi rezerwatami przyrody, drzewami pomnikowymi, zespołami parkowo-pałacowymi [2 pkt]

  2. Sieradowicki Park Krajobrazowy [2 pkt]

  3. Bielańsko - Tyniecki Park Krajobrazowy [2 pkt]

Rezerwat przyrody na terenie gmin** (do 3 po 1 punkcie):

  1. Rezerwat przyrody "Gaj" gm. Jędrzejów [0 pkt]

Ogród botaniczny, palmiarnia, arboretum (za pierwsze 2 po 2 punkty):

  1. Ogród botaniczny UJ Kraków [2 pkt]

Ogród przy rezydencji, park kultywowany (za pierwsze 2 obiekty po 1 punkcie):

  1. Ogród Muzeum Archeologicznego w Krakowie [1 pkt]

  2. Ogród Profesorski w Krakowie [1 pkt]

Park miejski duży (od 4 ha) kultywowany z obiektami sztuki (za pierwsze 2 po 1 punkcie):

  1. Planty w Krakowie [1 pkt]

  2. Park im. H. Jordana w Krakowie [1 pkt]

Park miejski duży (od 4 ha), kultywowany, bez obiektów sztuki* (za pierwsze 2 po 1 punkcie):

  1. Park Miejski im. Adama Mickiewicza w Nowym Targu [1 pkt]

Suma punktów za cały podzakres: 20 (max. 20)

V.C. Pozostała oferta turystyczna na obszarze szlaku
V.C.a. Miejsca aktywnego wypoczynku
Centra aktywnego wypoczynku (do 3 po 2 punkty):

  1. Ośrodek narciarski Kotelnica Białczańska [2 pkt]

  2. Termy w Bukowinie Tatrzańskiej [2 pkt]

  3. OSiR "KOLNA" w Krakowie [2 pkt]

V.C.b. Inne atrakcje przyrodnicze
Góry ze znakowanymi szlakami turystycznymi w przestrzeni szlaku (3 punkty):

  1. pasmo górskie: Ciecień (835 m n.p.m.), Książa (649 m n.p.m.) oraz Grodzisko (618 m n.p.m.); na Grodzisku zachowały się jeszcze niedokładnie zbadane resztki obronnego grodu istniejącego w czasach piastowskich, zburzone prawdopodobniej przez Tatarów [3 pkt]

  2. Góra Kostrza (719 m n.p.m.) - jej charakterystyczny kształt widoczny jest już od Wieliczki, na szczyt prowadzi strome podejście przez piękny bukowy las, w którym znajduje się wspaniały pomnik przyrody - 180 letni "Pan Buk" o obwodzie 5,5 m oraz skupisko unikalnej a skalę europejską paproci "Języcznik" [3 pkt]

Jeziora (zdatne do kapieli, dostępne) (za pierwsze 2 akweny po 2 punkty):

  1. Zalew Sulejowski [2 pkt]

  2. Jezioro Czorsztyńskie [2 pkt]

Pomniki przyrody (za pierwsze 2 na trasie szlaku po 1 punkcie):

  1. Skałka gm. Wąchock [1 pkt]

  2. Lipy drobnolistne gm. Jędrzejów [1 pkt]

V.C.c. Pozostałe atrakcje turystyczne
Wieże widokowe stale dostępne (za pierwsze 2 na terenie gmin po 1 punkcie):

  1. Koprzywnica nad Zalewem Koprzywianka [1 pkt]

  2. Wieża widokowa w Sanktuarium Bożego Miłosierdzia w Krakowie - Łagiewnikach [1 pkt]

Możliwość zamówienia lotu turystycznego nad miejscowościami szlaku (za pierwszą ofertę 3 punkty):

  1. Aeroklub Krakowski [3 pkt]

Zabytkowe linie kolejowe normalnotorowe lub wąskotorowe z tylko jednym przystankiem w miejscowościach szlaku* (za 2 pierwsze po 1 punkcie):

  1. Express Ponidzie, Jędrzejowska kolej wąskotorowa [1 pkt]

Suma punktów za cały podzakres: 20 (max. 20)
V. D. Pozostałe czynniki wpływające na atrakcyjność turystyczną szlaku:
V.D.a. Krzyżowanie się szlaków turystycznych:
Krzyżowanie się szlaku z innym szlakiem turystyczno-kulturowym o zasięgu międzynarodowym lub krajowym, jeśli przynajmniej jeden obiekt należy do obu szlaków (za pierwsze 3 po 5 punktów):

  1. Szlak Frontu I Wojny Światowej [5 pkt]

  2. Szlak Romański [5 pkt]

  3. Szlak Jagielloński [5 pkt]

  4. Szlak Architektury Drewnianej Małopolska [0 pkt]

  5. Szlak średniowiecznych miasteczek małopolskich Szczyrzyc [0 pkt]

V.D.b Duże miasta na szlaku
Miasta powyżej 250 tys. mieszkańców, z rozwiniętą infrastrukturą handlową na miejscu, położone na szlaku (za każde do 3, po 4 punkty):

  1. Kraków [4 pkt]

Miasta liczące 100-250 tys. mieszkańców, z rozwiniętą infrastrukturą handlową na miejscu, położone na szlaku* (za każde do 3, po 3 punkty)
brak [0 pkt]
Miasta liczące 50-100 tys. mieszkańców, z rozwiniętą infrastrukturą handlową na miejscu, położone na szlaku** (za każde do 3, po 1 punkcie)
brak [0 pkt]
Suma punktów za cały podzakres V.D.: 19 (max. 20)

ZAKRES VI: Infrastruktura turystyczna i komunikacyjna
VI.A. Baza noclegowa na szlaku
Za każdy pierwszy obiekt noclegowy danej klasy w trzech miejscowościach kluczowych szlaku: (Sulejów-Wąchock-Kraków-Mogiła) lub położony poza nimi, w promieniu 15 km od ich centrum (w sumie do 3 obiektów noclegowych dla całego szlaku i danej kategorii) (po 2 punkty):
Hotele:

  • hotele kategorii 5*****:

  1. Holiday Inn Krakow City Centre ul. Wielopole 4, Stare Miasto, 31-072 Krakówbrak [2 pkt]

  • hotele kategorii 4****:

  1. Hotel Centrum Business Osiedle Centrum E 12, Al. Jana Pawła II , Nowa Huta, 31-934 Kraków [2 pkt]

  2. Hotel Europa ul. Radomska 76a, 27-200 Starachowice [2 pkt]

  • hotele kategorii 3***:

  1. Hotel Santorini Bulwarowa 35b, 31-751 Kraków [2 pkt]

  2. Hotel Senator ul. Krywki 18, 27-200 Starachowice [2 pkt]

  3. Best Western Hotel Plus ul Władysława Jagiełły 1, 97-330 Sulejów, Polska [2 pkt]

  • hotele kategorii 2**:

  1. Hotel Felix Osiedle Złotej Jesieni 15, 31-831 Kraków [2 pkt]

  • hotele kategorii 1*:

  1. Junior Krakus Nowohucka 33, Podgórze, 30-717 Kraków [2 pkt]

Hostele:

  1. NH Hostel Osiedle Złotej Jesieni 7, 31-827 Kraków [2 pkt]

  2. Domino Hostel Rycerska 3, 97-200 Piotrków Trybunalski [2 pkt]

  3. Dom Rekolekcyjny - Królowa Pokoju Marcinków k/Wąchocka [2 pkt]

Pensjonaty:

  1. Dom Turystyczny Indygo Kraków, os. Albertyńskie 1-2 [2 pkt]

  2. Pensjonat Biały Dom Kazimierza Sprawiedliwego 1, 97-330 Sulejów [2 pkt]

Schroniska turystyczne lub młodzieżowe:

  1. Szkolne Schronisko Młodzieżowe ul. Grochowa 21 Kraków [2 pkt]

  2. Schronisko Turystyczne PTTK ul. Krywki 1, 27-200 Starachowice [2 pkt]

  3. Międzynarodowe Schronisko Młodzieżowe Grota Roweckiego 5, 97-320 Piotrków Trybunalski [2 pkt]

Inne nieskategoryzowane stałe usługi noclegowe:

  1. 19 Osiedle Na Skarpie Apartment 2, Nowa Huta, 31-910 Kraków [2 pkt]

  2. Dom Gościnny przy Klasztorze O.O. Cystersów Kościelna 14, 27-215 Wąchock [2 pkt]

  3. U Anieli - Anna Lorenzen Wąchock, ul. Nadrzeczna 60 [2 pkt]

  4. Wynajem Pokoi Stanisław Jańczyk Poniatów, ul. Przedszkolna 34 97-330 Sulejów [2 pkt]

Gospodarstwa agroturystyczne:

  1. Dwór w Boleniu Jana Matejki 116, 32-087 Boleń k. Krakowa [2 pkt]

  2. Gospodarstwo Agroturystyczne "Przy Lesie" Wiesława Ozga, Łęczno [2 pkt]

  3. Gospodarstwo Agroturystyczne "SABATÓWKA" Wielka Wieś 1, 27-215 Wąchock [2 pkt]

Suma punktów za cały podzakres VI.A: 44 (max. 60)
VI.B. Restauracje i inne obiekty gastronomiczne
Restauracje funkcjonujące bezpośrednio przy obiektach szlaku (do 5 lokali po 4 punkty):

  1. BestWestern Plus Hotel Podklasztorze Sulejów [4 pkt]

  2. Restauracja Regionalna Marysieńka Szczyrzyc [4 pkt]

  • dodatek za kuchnię tematyczną (dania związane z tematem Szlaku), jeśli jest oferowana w wymienionych restauracjach przy obiektach (do 5, po 2 punkty za obiekt):

  1. BestWestern Plus Hotel Podklasztorze Sulejów [2 pkt]

Inne restauracje z kuchnia regionalną w miejscowościach przy szlaku* (do 5 po 2 punkty):

  1. Gościnna Chata Kraków, kuchnia łemkowska [2 pkt]

  2. Pod Aniołami, kuchnia galicyjska [2 pkt]

  3. Czarna Kaczka w Krakowie kuchnia galicyjska [2 pkt]

Inne restauracje z kuchnią tradycyjna w miejscowościach przy szlaku** (do 5 po 1 punkcie):

  1. Gracja w Jędrzejowie [1 pkt]

  2. Restauracja Centrum w Jędrzejowie [1 pkt]

  3. U Maksyma w Wąchocku [1 pkt]

  4. Gąska w Krakowie [1 pkt]

  5. Restauracja Art w Krakowie [1 pkt]

  6. Piano Rouge w Krakowie [0 pkt]

  7. Trezo w Krakowie [0 pkt]

  • dodatkowe punkty za każdą z wymienionych restauracji czynną dłużej niż do godziny 22.00 (po 1 punkcie za każdą restaurację):

  1. Gościnna Chata Kraków [1 pkt]

  2. Pod Aniołami [1 pkt]

  3. Czarna Kaczka [1 pkt]

  4. Restauracja Art. [1 pkt]

  5. Piano Rouge [1 pkt]

  6. Trezo [1 pkt]

  7. Fab Fusion [1 pkt]

  • dodatkowe punkty za ofertę kulturalną niezwiązaną z tematem szlaku w każdej z wymienionych restauracji przy obiektach oraz w restauracjach z kuchnią regionalną lub tradycyjną albo za ofertę związaną z tematem szlaku, lecz nieregularną (do 5 restauracji - po 1 punkcie):

  1. Piano Rouge [1 pkt]

  2. Trezo [1 pkt]

  3. Fab Fusion [1 pkt]

  • dodatkowe punkty za oryginalne produkty kulinarne, związane z tematem szlaku (do 5 po 2 punkty)

  1. BestWestern Plus Hotel Podklasztorze Sulejów-piwo cysterskie [2 pkt]

Suma punktów za cały podzakres VI.B: 33 (max. 60)
VI.C. Komunikacja
VI.C.a. Dostępność komunikacyjna szlaku (obiekty kluczowe szlaku)
Jeśli obiekty kluczowe szlaku leżą w odległości mniejszej niż 50 km od lotniska międzynarodowego (za pierwsze dwa obiekty po 5 punktów):

  1. Port Lotniczy Kraków-Balice - Mogiła (27,3 km) [5 pkt]

  2. Port Lotniczy Łódź-Lublinek położony 64,7 km od Sulejowa [0 pkt]

Jeśli obiekty kluczowe szlaku leżą w odległości mniejszej niż 50 km od lotniska krajowego* (za pierwsze dwa obiekty po 3 punkty):

  1. Port Lotniczy w Radomiu nie obsługuje lotów rejsowych (stan z 24.08.2018 r.) [0 pkt]

Jeśli obiekty kluczowe szlaku leżą w odległości mniejszej niż 20 km od zjazdu z autostrady lub drogi ekspresowej (szybkiego ruchu) (za pierwsze dwa obiekty po 5 punktów):

  1. S8/DK74 Moszczenica - Sulejów 19 km, A1/DK74 Bełchatów 20 km [5 pkt]

  2. S7/DW751 Suchedniów - Wąchock 16 km [5 pkt]

  3. S7/DK79 (ul. Ptaszyckiego) - Krakow-Mogiła 2,5 km [0 pkt]

Przebieganie dróg krajowych przez gminy, w których znajdują się obiekty kluczowe szlaku (do 2 dróg krajowych na każdy obiekt, lecz do 5 dróg na cały szlak po 2 punkty):

  1. gm. Sulejów DK12 (2), DK74 [2 pkt]

  2. gm. Wąchock DK42 [2 pkt]

  3. miasto Kraków, dzielnica Nowa Huta S7, DK79 (2), DK 75 [2 pkt]

Duże dworce kolejowe w miejscowościach z obiektami kluczowymi (za pierwsze dwa po 3 punkty):

  1. Kraków Główny [3 pkt]

Pozostałe dworce kolejowe w miejscowościach z obiektami kluczowymi szlaku (za każdy po 2 punkty):

  1. Wąchock [2 pkt]

Dworce autobusowe w miejscowościach z obiektami kluczowymi szlaku (za każdy po 2 punkty):

  1. Sulejów [2 pkt]

  2. Wąchock [2 pkt]

  3. Kraków [2 pkt]

Suma punktów za cały podzakres VI.C: 36 (max. 80)

Tab. 1. Zestawienie punktacji w poszczególnych zakresach dla Pętli Małopolskiej Szlaku Cysterskiego w Polsce

Zakres

Podzakresy

Punkty uzyskane

Maksimum możliwych 
do uzyskania punktów

Zakres I: Organizacja Szlaku

A. tematyzacja szlaku

45

50

 

B. oznaczenie Szlaku

45

50

 

C. koordynacja Szlaku

4

50

 

D. dostępność obiektów

20

50

Suma: cały zakres I

 

114

200

Zakres II: Ogólna atrakcyjność turystyczna Szlaku

A. autentyczność obiektów

40

40

 

B. zwartość Szlaku

0

15

 

C. liczba obiektów

8

15

 

D. własna usługa transportowa

0

15

 

E. stan utrzymania obiektów

15

15

Suma: cały zakres II

 

63

100

Zakres III: Turystyczno-kulturowy potencjał obiektów Szlaku

A. znaczenie kulturowe temat.

60

60

 

B. eventy zgodne z tematyką

40

40

 

C. dodatkowe atrakcje temat.

10

20

 

D. znaczenie historyczne

20

20

 

E. znaczenie biograficzne

10

20

 

F. znaczenie religijne

0

20

 

G. znaczenie: inne typy tur. kult.

20

20

 

H. znaczenie: grupy etniczne

16

20

 

I. dodatek: oferta obiektów

30

30

 

J. dodatek: obiekty unikatowe

50

50

Suma: cały zakres III

 

256

300

Zakres IV: Obsługa własna Szlaku

A. promocja Szlaku

45

45

 

B. oferty wypraw

0

20

 

C. oferta pakietowa

0

20

 

D. inne elementy promocji

10

15

Suma: cały zakres IV

 

55

100

Zakres V: Pozostała oferta turystyczna Szlaku

A. inna turystyczno-kulturowa

40

40

 

B. inna kulturowa, przyrodnicza

20

20

 

C. inna turystyczna

20

20

 

D. pozostałe czynniki

19

20

Suma: cały zakres V

 

99

100

Zakres VI: Infrastruktura turystyczna i komunikacyjna

A. noclegi

44

60

 

B. gastronomia

33

60

 

C. komunikacja

36

80

Suma: cały zakres VI

 

113

200

Suma dla Szlaku:

za wszystkie zakresy razem:

700

1000


Interpretacja wyników analizy potencjału turystyczno-kulturowego
Analizowany system uzyskał 700 z 1000 możliwych punktów, co plasuje go jako szlak o dużym potencjale turystycznym.
Badania naukowe nad historią i architekturą poszczególnych obiektów podejmowano od wielu lat, a dzięki coraz to nowym odkryciom archeologicznym powstają nowe opracowania uzupełniające i tak bogaty już dorobek naukowców. Również studia nad dokumentami przechowywanymi w cysterskich bibliotekach dają nadzieję na rozwój wiedzy z zakresu duchowości, wewnętrznych uwarunkowań prawnych czy też stosunków panujących między opactwami, jak również z ich sąsiadami. Niestety brak nowszych publikacji traktujących o systemie, który wymieniane obiekty tworzą, lub z uwagi na uwarunkowania metody badawczej, nie mogły one zostać wzięte pod uwagę podczas punktowania. Niemniej jednak Szlak posiada duży potencjał jako cel turystyki dziedzictwa kulturowego, turystyki architektonicznej, archeologicznej i konserwatorskiej. Warte wspomnienia są walory przyrodnicze tak samych obiektów, jak również przestrzeni, w której są osadzone.
W zakresie I badany szlak uzyskał 114 z 200 możliwych do zdobycia punktów, co pozwala sklasyfikować system jako szlak realny. Warto nadmienić, że w podzakresie I.C - koordynacja szlaku, uzyskał on bardzo małą liczbę punktów, co wskazuje na wyraźny brak uporządkowania struktury, zarządzania i promowania szlaku. Oficjalnie powołana Rada Koordynacyjna nie spełnia zadań stawianych przed koordynatorem szlaku. Wykazano też niedociągnięcia w dziedzinie udostępniania obiektów.
W zakresie II zanotowano 63 ze 100 możliwych punktów, z wyraźną dysproporcją między autentycznością i dobrym stanem obiektów (maksymalna punktacja), a zwartością i usługami transportowymi szlaku (0 punktów), przez co należy określić szlak jako mało atrakcyjny turystycznie. Głównym problemem są znaczne odległości dzielące obiekty szlaku i zupełny brak własnego systemu transportu, mimo bez wątpienia ogromnej wartości poszczególnych obiektów.
W zakresie III szlak uzyskał 256 z 300 możliwych punktów, co określa go jako szlak o wybitnej tematycznej atrakcyjności turystyczno - kulturowej i wybitnej koncentracji na deklarowanej tematyce. Jest to najwyższa z możliwych kategorii, jednakże w jej dolnym pułapie. Dodatkową siłę przyciągania szlak zyskać może poprzez zorganizowanie bogatszej oferty atrakcji tematycznych w swoich obiektach.
W zakresie IV szlak otrzymał 55 ze 100 możliwych punktów, przy maksymalnej ocenie w podzakresie IV.A (45 punktów), co pozwala określić system jako szlak o wysokiej aktywności autopromocyjnej i niskim poziomie usług turystycznych, gdyż nie zanotowano ani jednej oferty wyprawy po szlaku, czy pakietów turystycznych zawierających w programie odwiedzenie obiektów szlaku.
W zakresie V szlak uzyskał prawie maksymalną punktację (99 ze 100 możliwych punktów), co klasyfikuje system jako szlak o wybitnym znaczeniu kulturowo-turystycznym i ogólnoturystycznym. Wpływ na to ma zarówno ogromna wartość kulturowa samych obiektów szlaku, jak również bogactwo i różnorodność walorów przyrodniczych otoczenia, oraz bardzo dobre wykorzystanie obu jako atrakcji dla miejscowej oferty turystycznej. Niestety daje się zauważyć dysproporcja w ofercie kulturalnej pomiędzy Krakowem, a innymi miejscowościami na szlaku.
Uzyskując w zakresie VI 113 z 200 punktów klasyfikujemy szlak jako system ze średnio rozwiniętą infrastrukturą służącą turystyce. Ponownie bolączką systemu jest różnica pomiędzy obiektami zlokalizowanymi w Wąchocku i Sulejowie, a Krakowem, gdzie zarówno baza hotelowa jak i oferta gastronomiczna są dużo bardziej rozwinięte. Powtarzającą się trudnością jest nie dość dobrze rozwinięty system komunikacji publicznej.

Mocne strony systemu
Małopolska pętla Szlaku Cysterskiego w Polsce posiada niepodważalną wartość kulturową, powiązaną z dziedzictwem materialnym i niematerialnym cystersów, które w randze europejskiej potwierdzone zostało powołaniem przez Radę Europy Szlaku łączącego miejsca cysterskie na całym kontynencie. Wyjątkowość badanych obiektów polega również na obecności w nich pierwotnych gospodarzy, czyli cysterskich mnichów, którzy mieszkają i pracują w 75% klasztorów lub parafii. Dodajmy, że dwa z opactw nie uległy kasacie nawet w czasach rozbiorów.
Niewątpliwym atutem dla turystyki religijnej (w tym mocno zaakcentowanej turystyki pielgrzymkowej) jest funkcjonowanie w ramach szlaku kilku rozpoznawalnych ośrodków kultu, takich jak: sanktuarium bł. Wincentego Kadłubka w Jędrzejowie, sanktuarium Krzyża Świętego w Krakowie - Mogile, Sanktuarium Matki Bożej Gaździny (Pani) Podhala w Ludźmierzu. Szlak Cysterski w swojej warstwie religijnej krzyżuje się z dwoma innymi szlakami: Szlakiem Architektury Drewnianej w Małopolsce oraz pielgrzymim szlakiem europejskim - Drogą Świętego Jakuba.
Wszystkie włączone w system szlaku obiekty są autentyczne, niektóre szczególnie cenne pod względem historycznym, architektonicznym czy jako miejsca ożywionego kultu religijnego. Wśród nich są dwa Pomniki Historii (zespoły klasztorne w Sulejowie i Wąchocku). Stanowią one znaczącą atrakcję dla turystyki militarnej czy kulturowej skupionej na architekturze i sztuce oraz są miejscami skoncentrowanych świadectw kulturowego dziedzictwa. W obiektach tych następuje krzyżowanie Szlaku Cysterskiego ze Szlakiem Frontu Wschodniego I Wojny Światowej, czy ze Szlakiem Romańskim.
Współpraca oo. Cystersów z przedstawicielami świata kultury i sztuki oraz z samorządowcami i naukowcami przynosi rezultaty w postaci wydarzeń kulturowych czy też warsztatów, które stanowią dodatkowy atut podczas podróży po szlaku, a nawet mogą być odrębną atrakcją, swego rodzaju magnesem przyciągającym turystów, o czym będzie mowa w dalszej części pracy.
Ranga klasztorów i ich obecność na polskich ziemiach od XII w. powoduje zainteresowanie tematem cysterskim badaczy z różnych dziedzin. Można śmiało powiedzieć, że obiekty cysterskie mają bogatą bibliografię, chociaż daje się zauważyć nierównomierność analiz holistycznych pomiędzy poszczególnymi rejonami bądź inaczej wyodrębnianymi grupami obiektów.

Słabe strony systemu
Wśród najistotniejszych mankamentów badanego szlaku wymienić należy jego znaczną rozległość. Większość obiektów jest od siebie oddalona o więcej niż oceniane w metodzie badawczej 30 km, niektóre dzieli powyżej 100 km (biorąc pod uwagę linearny układ trasy).
Brak jest w ofercie usług transportu, który mógłby uczynić obiekty szlaku bardziej dostępnymi komunikacyjnie dla niezmotoryzowanych turystów. Zresztą podobny brak obserwuje się w zakresach oceniających pakiety turystyczne oferowane przez szlak, jak również w ofercie wypraw po szlaku, nawet realizowanych na zamówienie. We wszystkich powyższych zakresach oceniono system najniżej.
Przełożenie na tak słabą ofertę, a w zasadzie na jej brak, jest w dużej mierze wynikiem nieskoordynowanych działań zarządczych i promocyjnych, oraz nie do końca ukształtowanym jeszcze podziałem obowiązków i kompetencji pomiędzy interesariuszy wewnętrznych w przestrzeni szlaku. Brak ciągle wyodrębnionej komórki, powołanej w pierwszym rzędzie (a najlepiej wyłącznie) do wdrażania zaleceń, które pojawiały się w ramach prac ogólnopolskiej Rady Naukowej, czy w trakcie Forów Cysterskich, do profesjonalnych działań związanych z promocją i budowaniem marki Szlaku Cysterskiego w Polsce, a także do prowadzenia biura, które zajmowałoby się informacją i obsługą ruchu turystycznego oraz tworzeniem oferty usług proponowanych na szlaku. W chwili obecnej (sierpień 2018 roku) oficjalna strona Szlaku Cysterskiego w Polsce nie funkcjonuje, a linki na stronach obiektów przekierowują właśnie do niej, przez co są w zasadzie bezużyteczne.
Mimo, że trasa samochodowa w terenie i same obiekty są oznaczone, to jednak oznaczenia te nie są spójne. Zamęt w oznakowaniu spowodowało użycie dla projektu Południowo-Zachodniego Szlaku Cysterskiego odrębnego logotypu. Niemniej jednak dzięki tej inicjatywie spora część obiektów szlaku zawdzięcza lepszej jakości infrastrukturę konieczną do obsługi ruchu turystycznego. W miejscowościach, w których położone są opactwa czy kościoły, odnotowano również tablice informacyjne i kierunkowe zrealizowane przez samorządy lokalne.
Deklarowana przez zarządców, szczególnie mniejszych obiektów, dostępność okazuje się być często ograniczona. W praktyce oznacza to, że nawet jeśli w pobliżu wejścia znajduje się informacja o telefonie do osoby posiadającej klucz do obiektu, to nie zawsze jest gwarancja, że w ciągu 10 minut nastąpi otwarcie drzwi dla zwiedzających. Wymusza to konieczność wcześniejszego kontaktu w celu zapewnienia wejścia.
Zauważalna jest również znacząca dysproporcja w liczbie i standardzie usług noclegowych i gastronomicznych pomiędzy bardzo dobrze przygotowanym ośrodkiem jakim jest Kraków, a mniejszymi miejscowościami z obiektami kluczowymi, czyli Wąchockiem i Sulejowem. O ile w Sulejowie funkcjonuje w pocysterskich zabudowaniach hotel i restauracja z atrakcyjnym menu, opartym na daniach kuchni regionalnej i tematycznej, o tyle poza nimi oferta konkurencyjna jest bardzo skąpa. W Wąchocku natomiast sami zakonnicy czynią próby obsługi noclegowo-gastronomicznej, jednak wymaga ona jeszcze dalej idących nakładów finansowych, czasowych i dopracowania merytorycznego.

 

 

Nasi Partnerzy

 

Copyright ©  Turystyka Kulturowa 2008-2018


Ta strona internetowa używa pliki cookies w celu dostosowania serwisu do potrzeb użytkowników i w celach statystycznych. W przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Brak zmiany tych ustawień oznacza akceptację dla cookies stosowanych przez nasz serwis.
Zamknij